Những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH năm 2026 gồm những ai, cập nhật điểm mới về chủ hộ kinh doanh và lao động bán thời gian. Đội ngũ TOPdichvuketoan.vn tổng hợp đầy đủ theo Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15
Những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH năm 2026 gồm những nhóm nào?
Những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH năm 2026 được quy định tại Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 (hiệu lực từ 1/7/2025) và Nghị định 158/2025/NĐ-CP hướng dẫn thi hành, mở rộng hơn nhiều so với luật cũ.
Điểm mới đáng chú ý nhất là bổ sung chủ hộ kinh doanh vào diện bắt buộc, đồng thời hạ ngưỡng thời hạn hợp đồng lao động từ 3 tháng xuống còn 1 tháng. Đội ngũ TOPdichvuketoan.vn tổng hợp danh sách đầy đủ dưới đây để bạn đối chiếu nhanh.
Danh sách đầy đủ những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH theo Điều 2
Nhóm người lao động thuộc diện bắt buộc gồm:
- Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hoặc hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên. Đây là điểm mới quan trọng, luật cũ chỉ bắt buộc từ hợp đồng 3 tháng trở lên.
- Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức.
- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, chiến sĩ thuộc lực lượng vũ trang, bao gồm quân đội và công an.
- Người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã có hưởng tiền lương.
- Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp tại công ty và công ty mẹ không hưởng tiền lương. Đây cũng là nhóm mới được bổ sung so với luật cũ.
- Người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, phường, thị trấn.
- Người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
- Người lao động làm việc không trọn thời gian, nếu tiền lương tháng bằng hoặc cao hơn mức tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất. Đây là nhóm mới, trước đây lao động bán thời gian phần lớn không thuộc diện bắt buộc.
- Người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam theo hợp đồng lao động từ đủ 12 tháng trở lên, trừ một số trường hợp loại trừ như di chuyển nội bộ doanh nghiệp, đã đủ tuổi nghỉ hưu khi ký hợp đồng, hoặc thuộc diện điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
Chủ hộ kinh doanh có nằm trong những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH không?
Có, đây là điểm mới đáng chú ý nhất. Từ 1/7/2025, chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh và nộp thuế theo phương pháp kê khai chính thức thuộc những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH. Đây là thay đổi lớn so với trước đây, khi chủ hộ kinh doanh thường chỉ tham gia BHXH tự nguyện nếu muốn.
Chủ hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ / năm có thể chưa tham gia BHXH theo hướng dẫn mới nhất 2026 của BHXH.
Điểm dễ hiểu nhầm: làm việc dưới 14 ngày trong tháng có thuộc diện bắt buộc tham gia BHXH không?
Nhiều doanh nghiệp vẫn nhầm lẫn ở điểm này vì quen tư duy theo luật cũ. Quy tắc 14 ngày theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 không dựa trên số ngày làm việc thực tế, mà dựa trên số ngày không hưởng lương.
- Trước đây: Nếu làm việc dưới 14 ngày / tháng sẽ không tham gia BHXH tháng đó. Thường gặp như nghỉ tết, Nghỉ hẳn nhưng tháng đó làm dưới 14 ngày
- Bây giờ: Nếu là hợp đồng trên 1 tháng hoặc hợp đồng dài hạn dù làm việc dưới 14 ngày vẫn tham gia BHXH (Trên lương cơ sở)
Xem thêm: Mức lương cơ sở hiện tại năm 2026, 2025 và các năm trước
Doanh nghiệp cần làm gì sau khi xác định đúng những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH?
Sau khi rà soát và xác định đúng những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH trong doanh nghiệp mình, bước tiếp theo là đăng ký, kê khai đúng hạn để tránh bị xử phạt. Nếu doanh nghiệp bạn mới thành lập và cần đăng ký BHXH lần đầu, xem hướng dẫn chi tiết tại bài hướng dẫn đăng ký BHXH lần đầu cho doanh nghiệp mới thành lập trên TOPdichvuketoan.vn.
Việc không đăng ký đủ những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH có thể khiến doanh nghiệp bị xử phạt vi phạm hành chính, mức nghiêm trọng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Đội ngũ TOPdichvuketoan.vn khuyến nghị doanh nghiệp nên rà soát lại danh sách lao động định kỳ, đặc biệt sau mỗi đợt tuyển dụng mới hoặc thay đổi loại hợp đồng.
Câu hỏi thường gặp
Những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH năm 2026 có gì khác so với năm 2025? Về cơ bản danh sách không đổi so với thời điểm Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực từ 1/7/2025, vì đây là luật hiện hành xuyên suốt năm 2026. Điểm cần lưu ý là mốc 30/6/2029 dành cho chủ hộ kinh doanh nộp thuế khoán vẫn chưa tới, nên nhóm này trong năm 2026 vẫn chưa bắt buộc nếu chưa chuyển sang kê khai.
Doanh nghiệp mới thành lập có bắt buộc đăng ký BHXH ngay không? Có, ngay khi có người lao động thuộc những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH, doanh nghiệp phải đăng ký. TOPdichvuketoan.vn có hướng dẫn chi tiết từng bước đăng ký lần đầu cho doanh nghiệp mới thành lập.
Lao động thời vụ dưới 1 tháng có phải tham gia BHXH không? Không. Hợp đồng lao động dưới 1 tháng không thuộc những đối tượng bắt buộc tham gia BHXH theo quy định hiện hành.
Chủ hộ kinh doanh cá thể có bắt buộc tham gia BHXH không? Có, nếu hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh và nộp thuế theo phương pháp kê khai, áp dụng từ 1/7/2025. Hộ kinh doanh nộp thuế khoán được lùi đến hết 30/6/2029.
Không tham gia BHXH khi thuộc diện bắt buộc thì bị xử lý thế nào? Doanh nghiệp không đăng ký, chậm đóng hoặc trốn đóng BHXH cho người lao động thuộc diện bắt buộc có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 283/2026/NĐ-CP, mức nghiêm trọng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
TOP dịch vụ kế toán – nơi kết nối các doanh nghiệp và công ty kế toán, khai thuế, báo cáo thuế uy tín – chuyên nghiệp – giá rẻ – gói toàn quốc.
Một sản phẩm của chúng tôi: Win-Win Back – Cashback Việt nam | Hoàn tiền khi mua hàng Tiktok shop | Shopee
